ThuQuy.comThú Quý
Cá koi và hồ cá ngoài trời

Mèo, cò và chim bói cá bắt cá koi: lưới che, bờ hồ và cách bảo vệ không gây hại

Cá koi mất dần, vảy rơi trên bờ, cá trốn đáy không lên ăn: dấu hiệu hồ bị mèo, cò, chim bói cá ghé. Cách dùng lưới, bờ hồ, hang trú để bảo vệ cá mà không hại con vật.

Grey heron standing on the stone rim of a garden koi pond at dawn in Ninh Binh, a fine black net stretched over half the water, koi gathered under the net, telephoto view

Cách bảo vệ cá koi hiệu quả nhất trước mèo, cò, diệc và chim bói cá là lưới che căng trên mặt hồ, kết hợp bờ hồ dốc đứng, mực nước sâu sát mép và chỗ trú dưới nước cho cá. Bù nhìn, chim giả hay đèn nhấp nháy thường chỉ có tác dụng vài ngày đầu, sau đó con vật quen dần và quay lại.

Mất cá vì thú săn mồi là chuyện rất phổ biến với hồ ngoài trời, và thường người nuôi chỉ phát hiện sau khi đã mất vài con. Bài này giúp bạn nhận ra ai đang ghé hồ, chọn cách bảo vệ phù hợp, và làm điều đó mà không gây hại cho con vật. Nhiều loài chim nước là động vật hoang dã cần được bảo vệ, còn con mèo hay ghé có thể là mèo của nhà hàng xóm.

Nhận ra ai đang ghé hồ của bạn

Mỗi loài để lại dấu vết khác nhau. Quan sát vào lúc rạng sáng và chiều tối, khi thú săn mồi hay hoạt động, sẽ cho bạn câu trả lời rõ nhất.

Kẻ ghé hồThời điểm hay gặpDấu vết thường thấy
Cò, diệcSáng sớm, chiều tối, có khi giữa ngày nơi yên tĩnhCá lớn mất dần; vết xước dài hoặc vết thủng trên lưng cá; cả đàn trốn đáy nhiều ngày
Chim bói cáBan ngàyChủ yếu mất cá nhỏ, cá con; thấy chim đậu trên cành, dây điện nhìn xuống hồ
MèoBan đêm, rạng sángNước bắn quanh mép, vảy rơi trên bờ, cá bị cào ở vây và bụng; thường bắt được ở chỗ hồ nông
Rắn nướcBan đêm, vùng ven ruộng, vườn rộngMất cá nhỏ, thấy rắn nằm quanh đá, khe hở mép hồ
ChuộtBan đêmThức ăn cá bị mất, dấu cắn ở bao thức ăn; ít khi bắt được cá lớn

Nếu chưa chắc, đặt một camera đơn giản hướng ra hồ vào ban đêm và sáng sớm trong vài ngày. Biết đúng kẻ ghé hồ giúp bạn chọn đúng cách bảo vệ, tránh tốn công dựng thứ không có tác dụng với loài đó. Cũng nên nhớ rằng một hồ có thể bị nhiều loài cùng ghé: lưới chặn được cò nhưng nếu chùng ở mép thì mèo vẫn lách vào được.

Vì sao cò và diệc lại giỏi bắt cá koi đến vậy

Cò, diệc là loài chim lội nước, săn mồi bằng cách đứng yên ở chỗ nước nông, chờ cá bơi lại gần rồi mổ thật nhanh. Hồ koi gia đình với mép nông, nước trong, cá màu sặc sỡ bơi chậm và quen người là chỗ săn quá dễ dàng. Chỉ cần một bậc đá ngập nước ở mép hồ, chim có chỗ đứng và cả hồ trở thành bãi săn. Hồ càng trong và cá càng quen người, chim càng dễ bắt, vì cá không còn phản xạ lẩn trốn khi có bóng đen đứng trên bờ.

Cá koi lớn đến mức chim không nuốt được vẫn có thể bị mổ trọng thương. Vết thương ở lưng cá, nếu không được chăm sóc, có thể nhiễm trùng. Sau mỗi lần bị tấn công, cả đàn cá thường hoảng sợ, trốn đáy, bỏ ăn nhiều ngày. Ngay cả khi không mất con nào, căng thẳng kéo dài cũng làm cá yếu đi.

Chim nhớ chỗ săn tốt và quay lại đều đặn. Vì vậy biện pháp phải liên tục, không chỉ dựng lên vài hôm khi thấy chim. Cò, diệc và nhiều loài chim nước khác là động vật hoang dã, việc bẫy, bắn, đánh bả là không được phép và cũng không cần thiết khi đã có cách bảo vệ hồ hiệu quả.

Lưới che: cách làm cho hiệu quả và vẫn đẹp

Chọn lưới. Lưới mắt nhỏ vừa đủ để chim không chui qua nhưng không quá dày để còn nhìn thấy cá. Lưới đen hoặc xanh đậm thường ít lộ hơn lưới trắng. Chọn loại chịu nắng để không mục sau một mùa.

Căng cao trên mặt nước. Lưới phải căng phẳng, cách mặt nước một khoảng. Lưới võng chạm nước thì chim vẫn đứng lên mổ được, mèo vẫn thò chân xuống được. Một khung đơn giản bằng ống hay cọc tre, căng dây thép ngang, rồi trải lưới lên là đủ cho hồ gia đình.

Kín mép. Lưới phải phủ qua mép hồ và được chặn chắc, nếu không mèo sẽ luồn qua khe hở. Chặn bằng đá, cọc hoặc ghim xuống đất.

Không làm hại con vật. Lưới thưa, chùng hay lưới mỏng như lưới bẫy chim dễ làm chim, rắn, cả mèo vướng vào và chết. Lưới phải căng chặt, kiểm tra hằng ngày, gỡ ngay nếu có con vật mắc vào.

Mở được khi cần. Chia lưới thành vài tấm hoặc làm một cạnh có thể lật lên để vệ sinh hồ, vớt lá, cho cá ăn. Lưới khó mở thường bị dỡ hẳn sau vài tuần vì vướng.

Thiết kế bờ hồ và chỗ trú cho cá

Nếu không muốn che lưới thường xuyên, hoặc muốn thêm lớp bảo vệ, có thể sửa chính hồ để khó săn hơn:

  • Thành hồ dốc đứng, nước sâu ngay sát mép, không có bậc nông, bãi sỏi thoải hay đá kê ngập nước để chim đứng.
  • Mực nước thấp hơn mép một khoảng vừa phải khiến mèo khó với tới; mép hồ nhô ra ngoài cũng giúp được.
  • Đặt vài ống lớn, hang đá hoặc tấm che nổi ở đáy và giữa hồ để cá trốn khi hoảng.
  • Căng một sợi dây thấp quanh mép hồ, cách mặt đất một đoạn ngắn, làm cò, diệc khó bước tới mép nước.
  • Thu dọn cành cây khô, cọc, dây điện chìa ra trên hồ mà chim bói cá dùng làm chỗ đậu rình mồi.
  • Không để thức ăn cá vương vãi quanh hồ, vì nó thu hút chuột và các con vật khác.

Hồ có chỗ trú tốt có một lợi ích phụ: cá bớt căng thẳng nói chung, kể cả khi trẻ con chạy nhảy quanh hồ hay khi có tiếng động lớn. Đổi lại, cá trốn nhiều thì bạn ngắm được ít hơn; cân bằng bằng cách đặt chỗ trú ở góc xa chỗ ngồi xem.

Những cách hay được mách nhưng hiệu quả thấp

Đèn nhấp nháy, chong chóng, dây phản quang. Thứ chuyển động và loé sáng có thể làm chim ngại trong vài ngày đầu. Chim nhanh chóng nhận ra những thứ đó không gây nguy hiểm và quay lại. Nếu dùng, nên thay đổi vị trí thường xuyên và coi đó là lớp phụ, không phải lớp chính.

Thiết bị phát âm thanh đuổi chim. Âm thanh lặp đi lặp lại làm phiền người trong nhà và hàng xóm nhiều hơn là làm phiền chim. Chim cũng quen dần với âm thanh không đi kèm mối đe doạ thật.

Thả chó quanh hồ ban đêm. Chó có thể làm mèo ngại, nhưng chó cũng có thể nhảy xuống hồ, làm hỏng lưới, sợ hãi cá, hoặc tự gặp nguy hiểm với thiết bị điện. Không nên dựa vào chó để giữ hồ.

Thả cá rẻ tiền làm mồi để giữ cá đẹp. Cách này chỉ dạy chim rằng hồ nhà bạn là chỗ có thức ăn ổn định. Chim sẽ quay lại thường xuyên hơn, và cá đẹp cũng không an toàn hơn.

Thuốc xua đuổi rải quanh hồ. Nhiều loại có thể theo nước mưa chảy vào hồ, gây hại cho cá. Không rải hoá chất xua đuổi động vật quanh mép nước.

Mèo hàng xóm và mèo nhà mình

Mèo là kẻ ghé hồ phổ biến nhất ở khu dân cư đông đúc. Mèo thường không lặn bắt cá mà ngồi ở mép, chờ cá lên gần mặt rồi vợt bằng chân. Hồ có mép nông, lá súng, bậc đá là chỗ mèo ưa thích. Lưới che kín mép, mép hồ cao hơn mặt nước và nước sâu sát thành gần như loại bỏ được vấn đề.

Nếu là mèo của hàng xóm, một cuộc nói chuyện nhẹ nhàng thường hiệu quả hơn mọi biện pháp; người nuôi mèo đôi khi không hề biết mèo nhà mình hay sang hồ của bạn lúc nửa đêm. Không dùng bả, thuốc độc, bẫy kẹp hay bất cứ cách nào làm con vật bị thương; ngoài chuyện tàn nhẫn, bả độc còn có thể bị trẻ con hay chó nhà khác ăn phải. Một số thiết bị phun nước khi phát hiện chuyển động có thể làm mèo ngại lại gần mà không gây hại.

Với mèo nhà mình, đừng mặc định mèo sẽ không đụng tới cá. Tập cho mèo quen hồ khi có người trông, che lưới vào ban đêm, và giữ thức ăn cá ở chỗ mèo không lấy được. Trẻ con trong nhà cũng nên được dặn không thả mèo lên mép hồ để chơi.

Khi cá bị chim hoặc mèo tấn công

Nếu phát hiện cá vừa bị tấn công, các bước dưới đây giúp hạn chế thiệt hại:

  1. Đếm lại cá, tìm quanh bờ, trong các khe đá và trong lọc xem có con nào bị thương trốn hoặc nhảy ra ngoài.
  2. Quan sát kỹ từng con: vết xước, vết thủng, vảy bong, vây rách. Chụp ảnh những vết thương.
  3. Cá bị thương nặng nên được tách sang bể riêng có nước sạch, sục khí tốt, đậy lưới, ở chỗ yên tĩnh.
  4. Giữ nước hồ sạch hơn bình thường trong vài tuần vì vết thương hở dễ nhiễm trùng.
  5. Hỏi bác sĩ thú y thuỷ sản về việc chăm sóc vết thương, không tự bôi hay đổ thuốc khi chưa được hướng dẫn.
  6. Lắp biện pháp bảo vệ ngay trong ngày, vì kẻ săn sẽ quay lại.

Sau một lần bị tấn công, cá có thể trốn và bỏ ăn vài ngày. Đừng cố dụ cá lên bằng cách cho thật nhiều thức ăn; cho ít, đúng giờ, và chờ cá tự lấy lại sự tin tưởng. Ghi lại ngày bị tấn công và biện pháp đã thêm vào sổ theo dõi hồ; nếu vài tuần sau lại mất cá, bạn biết lớp bảo vệ nào chưa đủ và cần sửa ở đâu, thay vì đoán lại từ đầu.

Câu hỏi thường gặp

Bù nhìn hình con diệc có làm chim khác sợ không?

Nhiều người dùng chim giả với ý nghĩ chim thật thấy chỗ đã có bạn thì đi nơi khác. Thực tế hiệu quả không ổn định, chim thật thường nhận ra sau một thời gian, nhất là khi chim giả đứng yên một chỗ nhiều ngày. Lưới che và bờ hồ dốc vẫn là cách đáng tin hơn.

Lưới che có làm cá thiếu ánh sáng hay thiếu oxy không?

Lưới mắt thưa vừa phải cho ánh sáng và không khí đi qua gần như bình thường, không làm cá thiếu oxy. Chỉ khi lá cây rơi dày phủ kín lưới thì mới cản sáng và cản trao đổi khí; vì vậy cần quét lá trên lưới thường xuyên.

Có được bẫy hay đuổi bắt cò, diệc bắt cá trong hồ nhà mình không?

Không nên. Nhiều loài chim nước là động vật hoang dã và được pháp luật bảo vệ ở các mức khác nhau; bẫy, bắn, đánh bả có thể vi phạm quy định. Cách đúng là làm hồ khó săn để chim tự bỏ đi. Nếu có vướng mắc về pháp lý, bạn có thể hỏi cơ quan kiểm lâm địa phương.

Chim bói cá có bắt được cá koi lớn không?

Chim bói cá nhỏ, thường chỉ bắt được cá con và cá nhỏ. Hồ chỉ có koi trưởng thành thì ít bị ảnh hưởng, nhưng hồ có cá con, cá vàng nhỏ hay đang ươm cá thì dễ mất. Lưới che và dọn chỗ đậu quanh hồ là cách hạn chế.

Thả cá cho dày đặc để chim bắt không xuể có được không?

Không nên. Thả dày làm hồ quá tải, nước xấu, cá bệnh, mà chim vẫn bắt như thường. Mỗi con cá trong hồ là một con bạn phải chăm sóc; bảo vệ hồ tốt thì không cần chấp nhận mất cá như một phần của chuyện nuôi.

Hồ ở chung cư tầng thấp có bị chim ghé không?

Có thể. Ở các thành phố lớn vẫn có cò, diệc kiếm ăn quanh hồ công viên, kênh rạch và có thể ghé hồ cá trong sân, sân thượng tầng thấp. Mèo trong khu chung cư cũng phổ biến. Lưới che gọn vẫn là cách đơn giản nhất.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138